Piątek, 3 Grudzień
Imieniny: Hilarego, Franciszki, Ksawery -

Reklama


Reklama

Chodnik „szmaciak” - muzealne eksponaty


Tradycyjne chodniki ludowe stanowią w zbiorach muzeum bogatą kolekcję. Występowały one powszechnie na obszarze całego kraju w XIX i pocz. XX w. Wykorzystywano je nie tylko do przykrywania podłóg w wiejskich chatach, ale również jako narzuty na ławy, derki na wozy czy zasłony na drzwi. Jednak na szczególną uwagę zasługują chodniki mazurskie tzw. szmaciaki.



Ich wyjątkowość, na tle innych tego typu tkanin, tkwi we wzorach. Nie są to proste, kolorowe pasiaki lecz tkaniny o zróżnicowanym wzornictwie i kompozycji. Ponadto wyróżniają się bogatą ornamentyką, stąd zaliczane są do wyższego typu tkactwa dekoracyjnego.

 

Te niepozorne tkaniny dekoracyjno-użytkowe pod względem technicznym są najprostszą dwunicielnicową tkaniną o płóciennym splocie w układzie kolorystycznym najczęściej pasiaka.

 

Nazwa „szmaciak” wywodzi się od szmatek, czyli pociętych w cienkie paski starych, zużytych tkanin, które stanowią wątek chodnika i grubych nici lnianych jako osnowy (niekiedy dla urozmaicenia stosowano też kolorowe nici bawełniane). Tkano najczęściej w różnokolorowe, poprzeczne pasy. Na tle pasów pojawiały się motywy kwiatów, zwierząt czy figur geometrycznych. Efekt dekoracyjny zależał od zestawień kolorystycznych pasków. W ich doborze tkacza ograniczał posiadany materiał, dlatego niekiedy farbowano szmatki dla uzyskania pożądanego koloru.


Reklama

 

Prezentowany dziś szmaciak posiada charakterystyczną, zgaszoną kolorystykę naprzemiennych kremowych i granatowo-zielonych pasów. Głównym i najciekawszym elementem dekoracyjnym jest wiernie utkany bocian biały z dwiema żabkami po obu stronach.

 

Tkaniny mazurskie stanowią wybitny dowód kunsztu dawnych wiejskich warsztatów tkackich i wysokiej klasy umiejętności tkaczek, często wręcz mistrzyń w tym rzemiośle.

Anna Stancel

Reklama



Komentarze do artykułu

Napisz

Reklama


Komentarze

  • Akcja #SZCZEPIMYSIĘ - zajęcia edukacyjne w Szkole Podstawowej w Szczytnie
    Witam wszystkich Czytelników Tygodnika Jestem przewodniczącą rady rodziców oraz rodzicem uczennicy z klasy VII której dotyczy powyższy artykuł. Chciałabym sprostować zawarte w nim informacje jakoby to Szkoła zainicjowała spotkanie z inspektorem sanepidu jak również omawianych podczas spotkania tematów. Spotkanie odbyło się na prośbę rodziców uczniów klasy VII (Pani Wychowawczyni doprowadziła do jego realizacji za co dziękuję w imieniu rodziców) i dotyczyło zasad jakich wszyscy - w tym nasze dzieci powinniśmy przestrzegać aby uchronić się przed zachorowaniem (zachowanie odpowiedniej odległości w bezpośrednich kontaktach, noszenie maseczek czy chociażby częstego mycia rąk, co nie dla wszystkich jest oczywiste). Nikt nie namawiał aby dzieci zostały zaszczenione jak może sugerować treść artykułu. Przy te okazji życzę zarówno całej redakcji jak i wszystkim czytelnikom Tygodnika dużo zdrowia.

    Małgorzata Mroczek


    2021-12-03 14:00:08
  • Obwodnica może zniszczyć dorobek życie wielu mieszkańców
    Absolutnie jak najbliżej miasta - tylko taka lokalizacja ma sens. Nikt nie będzie jeździł obwodnicą jeżeli będzie musiał przejechać 20 km z pasymskiej na Piłsudskiego.


    2021-12-03 13:26:01
  • Mieszkaniec Szczytna otrzymał telefon z „banku”. Stracił 10 tys. złotych
    Najgorsze jest to, że nie ma sposobu na znalezienie takich ludzi i dalej bezkarnie oszukują :-( zaraz ktoś powie, że ktoś glupi i się nabrał....nieprawda tak potrafią człowieka zmanipulować, podszyć się pod kogoś z rodziny, zadziałać na emocjach, że można się nabrać....

    Mieszko


    2021-12-03 12:11:04
  • Oliwię skatował jej chłopak, grozi mu dożywocie
    sama sobie takiego chłopaka wybrała

    Baba


    2021-12-03 11:57:19
  • W sobotę ruszy sztuczne lodowisko Szczytnie
    Daniel pewnie nic z tego nie będzie bo miasto będzie musiało za mieszkańców płacić za wywóz śmieci. Szkoda ale tak zdecydowali radni PSL, Wszystko dla Szczytna i PIS. Smutne.

    do Daniel


    2021-12-03 10:35:24
  • Kontrowersyjne śmieci i podatki (rozmowa "Tygodnika Szczytno")
    Radny Paweł Krasowski vel Wicha jest OK, na jak takiego radnego przystało. Przyklaśnie tam gdzie trzeba i byleby do końca kadencji, a potem może się gdzieś IDEAlnie wciśnie.

    Samosienko


    2021-12-03 00:28:35
  • Oliwię skatował jej chłopak, grozi mu dożywocie
    Barbarzyńca. Zwyrodnialec.

    Facet


    2021-12-02 15:45:17
  • Obwodnica może zniszczyć dorobek życie wielu mieszkańców
    https://www.gov.pl/web/gddkia/generalny-pomiar-ruchu-20202021 W okolicy Szczytna ruch nie jest jakoś wyjątkowo duży. Z pomiarów wynika że w Szczytnie jest kumulacja ruchu z dk i ruchu lokalnego. Ten lokalny nawet przeważa. Wniosek taki że obwodnica powinna być jak najbliżej miasta i usprawniłaby ruch loklany. Tranzyt to głównie dk 57 i 53 tu dobowo najwięcej jest pojazdów ciężarowych (najwiecej od strony Biskupca). Mieszkańcy miasta chcą obwodnicy. Nowe Gizewo nie chce. Trzeba kompromisu. Jak dokończą dk16 do Ełku to nawet na obwodnicy Szczytna ruch będzie znikomy.

    Ksionże


    2021-12-02 12:06:45
  • W sobotę ruszy sztuczne lodowisko Szczytnie
    Lodowisko jest ok frajda dla wszystkich raz w roku ale przypominam że burmistrz obiecał skatepark całoroczny i gdzie on jest a jest bardziej potrzebny niż lodowisko

    Daniel


    2021-12-02 06:34:40
  • Obwodnica może zniszczyć dorobek życie wielu mieszkańców
    Obwodnica powinna lecieć jak naj dalej od Szczytna. Im dalej od tej dziury tym lepiej :P

    Jacek Przypadek


    2021-12-02 04:25:05

Reklama